groendak klimaatsverandering

Zo doorstaat een groendak het veranderende klimaat

- Blog | 3 min leestijd

Het veranderende klimaat zal de troeven van groendaken ongetwijfeld steeds meer accentueren. Maar is het groendak zelf wel bestand tegen de hittegolven, wolkbreuken en lange periodes van droogte waaraan we ons door de opwarming van de aarde mogen verwachten?

Groendaken hebben een weldadig effect op de omgeving en temperen onder meer het urban heat island effect. Dat komt omdat ze minder warmte absorberen en weer afgeven, omdat ze minder heet worden dan traditionele daken waar de temperatuur tot wel 80° kan oplopen, omdat ze ’s nachts sneller afkoelen … Bovendien vormen groendaken natuurlijke buffers bij hevige regenval en helpen zo wateroverlast voorkomen. Naarmate het weer extremer wordt, wint het groendak aan belang. Tenminste, als het groendak zelf tegen die klimatologische veranderingen gewapend is …

De beplanting op groendaken kan op zich wel tegen een stootje, daarop zijn de soorten sedums en droogteresistente kruiden, bloemen en grassen geselecteerd. Het heeft weinig zin die met het oog op een warmer klimaat in te wisselen voor meer mediterrane soorten omdat we in ons land te maken hebben met grotere temperatuurverschillen en ijzige winterprikken.

Wat wel helpt? Een goede start, onderhoud en een doordacht waterhuishoudingssysteem.

De ideale tijd om een groendak aan te leggen

Om de vegetatie goed te laten wortelen en de kans te geven te floreren, moet die op het juiste moment worden aangeplant. Bij het begin van de herfst dus, en niet in de lente net voor een droge, warme zomer. Dave Martens, general manager bij IBIC, is niet alleen specialist, maar ook ervaringsdeskundige: “De start is het allerbelangrijkste. Ik zaaide mijn groendak in tijdens het najaar. De zomer daarop bleef het langer dan drie maanden droog. Toen ik in september mijn dak inspecteerde, zag het er nog bangelijk fris uit.”

Het lijkt simpele boerenwijsheid, maar nog al te vaak wordt er gepusht om een groendak in te zaaien voor de oplevering van een gebouw, ongeacht het seizoen. De natuur is genadeloos: wie zich niet aan deze regel houdt, wordt gestraft met een pover groendak vol triestige plantjes. Dave: “Wij willen kwaliteit afleveren en nemen daar de verantwoordelijkheid voor. Alles inzaaien in het najaar betekent voor ons meer werk omdat we vaak eerst beplanting die op natuurlijke wijze op het dak is gekomen moeten wieden, maar we zijn graag trots op ons werk: het eindresultaat telt.”

Onderhoud van het groendak

Een groendak vraagt onderhoud. Niet onoverkomelijk veel, maar toch tweemaal per jaar voor een extensief groendak (intensieve groendaken en volwaardige daktuinen, vragen uiteraard meer onderhoud). Enkel zo heb je garantie op het systeem en de beplanting. Op een groendak kunnen altijd ongewenste planten of zaailingen van bomen – daar gebracht met de wind of via vogels – wortel schieten, die de waterdichting kunnen beschadigen. Die moet je verwijderen.

Elke regenbui spoelt voedingsstoffen en mineralen mee, waardoor de substraatlaag verarmt. Om de planten extra weerstand te geven, moet je een groendak bemesten. Dave: “Wie zijn dak een beetje soigneert, wordt beloond met een dicht tapijt van vegetatie dat mooi in bloei komt te staan. Dat is goed voor de biodiversiteit, maar een gezond dichtbegroeid groendak isoleert de woning ook beter en zorgt voor een optimale verdamping.”

Doordachte bewatering helpt groendak doorheen lange droogteperiodes

Lange periodes van droogte maken de aanleg van irrigatiesystemen op sommige groendaken wenselijk. Passieve irrigatie is steeds meer de toekomst van daken. Door de omvorming van groendaken naar waterretentiedaken – ook blauwe daken genoemd – kunnen we nog zuinig omspringen met kostbaar water.  “Normaliter zijn groendaken vochtige buffers en dus klinkt ‘irrigatie’ contradictorisch, maar te droog is te droog”, zegt Dave. Belangrijk is van bij het begin, van bij het ontwerp van het groendak rekening te houden met het irrigatiesysteem. “Zo voorzien we citernes om zoveel mogelijk winterwater te bufferen dat we in de zomer kunnen aanwenden. Op die manier werken we aan een duurzame oplossing.”